Economics http://edu-junction.org/economics Self-study is the best eduction Tue, 10 Jan 2012 14:39:47 +0000 en hourly 1 http://wordpress.org/?v=3.0.2 Organization (အဖြဲ႔အစည္း) http://edu-junction.org/economics/2012/01/10/organization-%e1%80%a1%e1%80%96%e1%80%bc%e1%80%b2%e1%82%94%e1%80%a1%e1%80%85%e1%80%8a%e1%80%b9%e1%80%b8/ http://edu-junction.org/economics/2012/01/10/organization-%e1%80%a1%e1%80%96%e1%80%bc%e1%80%b2%e1%82%94%e1%80%a1%e1%80%85%e1%80%8a%e1%80%b9%e1%80%b8/#comments Tue, 10 Jan 2012 14:39:47 +0000 zuzue http://edu-junction.org/economics/?p=79 အဖြဲ႔အစည္း ဖြဲ႔စည္းၿပီဆိုတာနဲ႔ အဖြဲ႔အစည္းရဲ ႔ရည္ရြယ္ခ်က္က ရွိၿပီး ၿဖစ္ရပါတယ္။ အဲဒီရည္ရြယ္ခ်က္ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္နိုင္မယ္႔ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြကိုလည္း ေနရာတက်စီမံခန္႔ခြဲရပါမယ္။ ၿပီးေတာ႔ အဲဒီလုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြအေပၚ လိုအပ္တဲ႔ ထိန္းခ်ဳပ္မႈ႔ေတြ ရွိရပါမယ္။ ဒီလိုအခ်က္အလက္ေတြ ၿပည္႔စုံမႈ႔ ရွိမွ အဖြဲ႔အစည္းလို႔ ေခၚနိုင္မွာပါ။

ၿပီးေတာ႔ အဖြဲ႔အစည္းေတြ ဘာလို႔ ဖြဲ႔ၾကသလဲဆိုရင္ တစ္ဦးတစ္ေယာက္တည္း မေဆာင္ရြက္နိုင္တဲ႔ အရာေတြကို စုေပါင္းလုပ္ေဆာင္မႈ႔မွ ေအာင္ၿမင္မႈ႔ရနိုင္ဖို႔ ဖြဲ႔စည္းရၿခင္းပဲ ၿဖစ္တယ္။ အဖြဲ႔အစည္းဖြဲ႔ၿခင္းမွ ရတဲ႔ အက်ဳိးေက်းဇူးေတြကေတာ႔ တစ္ေယာက္နဲ႔ တစ္ေယာက္ ဗဟုသုတကြ်မ္းက်င္မႈ႔ေတြ ဖလွယ္နိုင္မယ္။ အဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ လုပ္ရတဲ႔ အတြက္ အလုပ္ၿပီးေၿမာက္မႈ႔ ၿမန္လာၿပီး အခ်ိန္ကုန္ သက္သာလာမယ္။ လုပ္ငန္းက သင္မယ္႔ အေတြ႔အၾကဳံေတြ ရရွိလာမယ္။ တစ္ဦးတစ္ေယာက္တည္း လုပ္ရင္ မရွိနိုင္တဲ႔ စြမ္းအားမ်ဳိး အဖြဲ႔အစည္းနွင္႔ လုပ္ကိုင္လွ်င္ ရရွိလာနိုင္မယ္။ လုပ္ငန္းတာ၀န္ကို တစိုက္မတ္မတ္ လုပ္ေဆာင္လာတဲ႔ အတြက္ ကြ်မ္းက်င္မႈ႔ ပိုမိုၿမင္႔လာမယ္။  သို႔ေပမယ္႔ ဒီလို တစိုက္မတ္မတ္ လုပ္ေဆာင္လာလို႔ ရမယ္႔ ကြ်မ္းက်င္မႈ႔ဟာ လုပ္ငန္းမွာ ပ်င္းရိဖြယ္ေကာင္းတဲ႔ အသြင္ကို ကူးေၿပာင္းလာတတ္တယ္လို႔ အခုေခတ္ လုပ္ငန္းတြင္းဆိုင္ရာ ေလာကမွာ အၿငင္းပြားလာပါတယ္။

အခု အဖြဲ႔အစည္းေတြ အမ်ဳိးအစားခြဲတာကို ၾကည္႔ၾကရေအာင္။ ဒီလို ခြဲၿခားေလ႔လာတာကို နည္းနွစ္မ်ဳိးနွင္႔ ခြဲၿခားၾကည္႔နိုင္ပါတယ္။ ပထမနည္းကေတာ႔ အဖြဲ႔အစည္းရဲ ႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ (သို႔မဟုတ္) အၿမတ္ေပၚ မူတည္ၿပီး ခြဲတာပါ။

၁) အက်ဳိးအၿမတ္ကို ရွာတဲ႔ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား (profit seeking organization) နွင္႔

၂) အက်ဳိးအၿမတ္မဟုတ္တဲ႔ ပရဟိတအဖြဲ႔အစည္းမ်ား (Not – For – Profit organization (NFP)) တို႔ ၿဖစ္ပါတယ္။

တစ္ဦးပိုင္လုပ္ငန္း၊ အစုရွယ္ယာလုပ္ငန္း နွင္႔ ကုမၸဏီလုပ္ငန္းမ်ားဟာ profit seeking organization ေတြ ၿဖစ္ၿပီး မိဘမဲ႔ကေလးေက်ာင္း၊ ဘုန္းေတာ္ၾကီးပညာသင္ၾကားေရး၊ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေစာင္႔ေရွာက္ေရး အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကေတာ႔ NFP ေတြပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။

အဖြဲ႔အစည္း ရဲ ႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ ကြဲၿပား ၿခားနားသြားတာနဲ႔ အဖြဲ႔အစည္းအမ်ဳိးအစားလည္း ကြဲၿပားၿခားနားသြားပါတယ္။ အၿမတ္ကို အဓိက ထားရွာတဲ႔ အဖြဲ႔အစည္းမ်ဳိး (သို႔) လုပ္ငန္းေတြဟာ သူတို႔ရဲ ႔ ထုတ္ကုန္ကို တိုးၿမွင္႔ၾကမယ္။ market Share မ်ားမ်ားရဖို႔ marketing ပုံစံမ်ဳိးစုံနွင္႔ အေရာင္းတိုးတက္လာေအာင္ လုပ္ေဆာင္မယ္။ NFP ေတြကေတာ႔ ရတဲ႔ ၀င္ေငြ (Donation စသည္) ေပၚမွာ ကုန္က်စားရိတ္ကို တတ္နိုင္သေလာက္ ေလ်ာ႔ခ်ၿပီး အေကာင္းဆုံး၀န္ေဆာင္မႈ႔ကို ေပးဖို႔ လုပ္ေဆာင္မွာပါ။

အဖြဲ႔အစည္းအမ်ဳိးအစား ခြဲၿခားတဲ႔ ေနာက္တစ္နည္းကေတာ႔ ပိုင္ဆိုင္မႈ႔ (သို႔) ထိန္းခ်ဳပ္နိုင္မႈ႔နွင္႔ ခြဲၿခားတာပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။

Public Sector Organization : အမ်ားၿပည္သူဆိုင္ရာ အဖြဲ႔အစည္း ေတြကေတာ႔ တိုင္းၿပည္ စီးပြားေရးရဲ ႔ တစိတ္တစ္ေဒသ ၿဖစ္ၿပီး  အစိုးရက အေၿခခံ တည္ေဆာက္ တည္ေထာင္ေပးရမယ္႔ လုပ္ငန္းေတြ ဒါမွမဟုတ္ အစိုးရက ထိန္းခ်ဳပ္ထားတဲ႔ လုပ္ငန္းေတြ ၿဖစ္ပါတယ္။

Private Sector Organization: ပုဂၢလိက အဖြဲ႔အစည္းေတြကေတာ႔ အစိုးရရဲ႔ တိုက္ရိုက္ထိန္းခ်ဳပ္မႈ႔ ေအာက္မွာ မရွိတဲ႔ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းေတြ ၊ အစိုးရအဖြဲ႔အစည္းမဟုတ္တဲ႔ အဖြဲ႔အစည္းေတြပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။

Co-operatives : စီးပြားေရးဆိုင္ရာ၊ လူမႈ႔ေရးဆိုင္ရာ၊ ယဥ္ေက်းမႈ႔ဆိုင္ရာ လိုအပ္ခ်က္ေတြအတြက္ ကိုယ္ထူကိုယ္ထဦးေဆာင္ၿပီး စုေပါင္းဖြဲ႔စည္းထားတဲ႔ အဖြဲ႔အစည္းမ်ဳိးပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။

ဘယ္လိုအဖြဲ႔အစည္းမ်ဳိးၿဖစ္ၿဖစ္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ႔ ရွိမွသာ ေအာင္ၿမင္နိုင္မွာပါ။ ဒီလိုပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ခ်င္းမွာ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ခ်င္းက အစၿပဳလို႔ ဌာနဆိုင္ရာ Department ေတြ လုပ္ငန္းဆိုင္ရာေတြ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ႔ေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။

]]> http://edu-junction.org/economics/2012/01/10/organization-%e1%80%a1%e1%80%96%e1%80%bc%e1%80%b2%e1%82%94%e1%80%a1%e1%80%85%e1%80%8a%e1%80%b9%e1%80%b8/feed/ 0 EXTERNALITIES http://edu-junction.org/economics/2010/02/21/externalities/ http://edu-junction.org/economics/2010/02/21/externalities/#comments Sun, 21 Feb 2010 16:28:02 +0000 zuzue http://edu-junction.org/economics/?p=75 စီးပြားေရးလုပ္ေဆာင္ခ်က္တစ္ခုရဲ ႔ Externality ဆိုတာကေတာ႔ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မွာ မပါဝင္တဲ႔ ၿပင္ပလူ႔အဖြဲ႔အစည္းအေပၚ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈ႔ပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။ ေကာင္းတဲ႔ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈ႔မ်ဳိးကို external benefit လို႔ေခၚၿပီး ဆန္႔က်င္ဘက္ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈ႔ကိုေတာ႔ external cost လို႔ေခၚပါတယ္။
ဥပမာ – စက္ရုံတစ္ရုံရဲ ႔ လုပ္ငန္းလည္ပတ္မႈ႔ကေန စြန္႔ထုတ္လိုက္တဲ႔ အညစ္အေၾကးေတြက ေလထုညစ္ညမ္းမႈ႔၊ ေရထုညစ္ညမ္းမႈ႔ ၿဖစ္ေစတယ္ဆိုရင္ ဒါဟာ external cost or negative externality ကို ၿဖစ္ေစတယ္လို႔ သတ္မွတ္ပါတယ္။
ဥပမာ- ပ်ားေမြးၿမဴေရးလုပ္ငန္းမွ ပ်ားေတြေမြးတဲ႔ အတြက္ ပ်ားရည္စတဲ႔ ထုတ္ကုန္ေတြရရွိတဲ႔အၿပင္ အနီးပတ္ဝန္းက်င္ရွိ သီးနွံပင္မ်ားအပၚ ဝတ္မႈန္ကူးၿခင္းၿဖစ္ထြန္းေစတဲ႔အတြက္ သီးနွံပင္ေတြသန္စြမ္းပြားမ်ားရာမွာ အေထာက္အကူၿဖစ္ေစပါတယ္။ ဒီလိုမ်ဳိး အက်ဳိးၿဖစ္ထြန္းေစတာကို external benefit or positive externality လို႔ သတ္မွတ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင္႔ ပတ္ဝန္းက်င္ကို ေကာင္းတဲ႔သက္ေရာက္မႈ႔ေရာက္ရင္ positive externality ၿဖစ္ၿပီး ဆိုးတဲ႔ ထိခိုက္မႈ႔ရွိတဲ႔ သက္ေရာက္မႈ႔ရွိရင္ေတာ႔ negative externality ၿဖစ္ပါတယ္။
Positional Externality
ဒါကေတာ႔ special type of externality ပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။ အေၿခအေနတစ္ခုေပၚမွာ နႈိင္းယွဥ္ၿပီး ranking စီလိုက္တဲ႔အေပၚ မူတည္ပါတယ္။ ဥပမာ- Overeducation သေဘာမ်ဳိးပါ။ Labour Market Demand အရ Bachelor အဆင္႔ကို လိုအပ္ေနတဲ႔အခ်ိန္မွာ Master Degree ရ႕ၿပီးသားလူတစ္ေယာက္အလုပ္ေလွ်ာက္တဲ႔အခါ  economically အရ efficient မၿဖစ္နိုင္ေတာ႔ပါဘူး။

ဒါဆိုရင္ Externality ကို ဘယ္လို ေၿဖရွင္းနိုင္မလဲ အေၿဖကို ေလ႔လာၾကည္႔ပါမယ္။

Criminalization:
ဥပမာ- မူးယစ္ေဆးဝါးကို Public Health Law နဲ႔ အညီ က်န္းမာေရးလိုအပ္ခ်က္အရ အသုံးၿပဳခြင္႔ေပးထားၿခင္းမ်ဳိးပါ။ ဒါကိုခ်ဳိးေဖာက္တယ္ဆိုရင္ေတာ႔ ရာဇဝတ္မႈ႔ေၿမာက္ေစတဲ႔အေနနဲ႔ Negative externality ကို တားဆီးေပးၿခင္းတစ္မ်ဳိး ၿဖစ္ပါတယ္။
.
Law and Regulation:
တခ်ဳိ႔လုပ္ငန္းေတြမ်ဳိးမွာဆိုရင္ external cost အမ်ားၾကီးသက္ေရာက္ေစနိုင္တဲ႔အတြက္ ဥပေဒၿပဌာန္းၿခင္းအားၿဖင္႔ ကာကြယ္ေပးနိုင္ပါတယ္။
.
Government Provision
ဥပမာ- အစိုးရက မီးၿပတိုက္ ၊ ပညာေရးဆိုင္ရာ ၊ က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ အေထာက္အပံ႔မ်ားကို ေပးအပ္ၿခင္းၿဖင္႔ ၾကိဳတင္ေၿဖရွင္းနိုင္ပါတယ္။
.
Taxes or Subsidies
ဥပမာ- ထုတ္လုပ္မႈ႔မွ လက္ခံနိုင္ေလာက္ေသာ အတိုင္းအတာအရ သဘာဝညစ္ညမ္းမႈ႔ၿဖစ္ေစတဲ႔ လုပ္ငန္းေတြကို အခြန္စည္းၾကပ္မယ္။ နစ္နာမႈ႔ရွိတဲ႔သူေတြကို ေထာက္ပံေၾကးေပးအပ္ၿခင္းနဲ႔ externality ကို အတတ္နိုင္ဆုံး ေလ်ာ႔ခ်မယ္။
အထက္ပါ အခ်က္ေလးခ်က္ကေတာ႔ Government Intervention အေနနဲ႔ Externalities ကို ထိန္းခ်ဳပ္ၿခင္းပါ။
.
Coase Theorem က Government Intervention မပါဘဲ Externality Control လုပ္ၿခင္းကိုတင္ၿပထားပါတယ္။
(၁)မူပိုင္ခြင္႔၊ ပိုင္ဆိုင္ခြင္႔ေတြ သတ္မွတ္ထားနိုင္ရမယ္။
(၂) လူေတြကလည္း က်ဳိးေၾကာင္းဆက္စပ္စြာ ၿပဳမူေဆာင္ရြက္နိုင္ရမယ္။
(၃) Transaction Cost ကလည္း နည္းနိုင္သမွ် နည္းရမယ္။
ဒီသုံးခ်က္နဲ႔ ညီညႊတ္ရင္ေတာ႔ Private Parties ေတြအေနနဲ႔ Externality Problem ေတြကို ေၿဖရွင္းနိုင္ပါတယ္လို႔ Coase Theorem က ဆိုပါတယ္။
.
ဥပမာ- သစ္ထုတ္လုပ္ငန္းရွင္က သစ္ေတာကို ခုတ္မယ္လို႔ ရည္ရြယ္တဲ႔အခါ အနီးအနားမွာ ရွိတဲ႔ Resortလုပ္ငန္းကို ထိခိုက္နိုင္ပါတယ္။ ဒါဆိုရင္ Resort လုပ္ငန္းပိုင္ရွင္အေနနဲ႔ သစ္ထုတ္လုပ္သူနဲ႔ ညိွနိႈင္းခ်က္ေတြလုပ္ေဆာင္နုိင္ပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ ဒီသစ္ေတာကို Resort လုပ္ငန္းပိုင္ရွင္က ဝယ္ယူလိုက္မယ္။ ဒီလိုမ်ဳိးအေၿခအေနမ်ဳိးမွာဆိုရင္ Coase Theorem အရ ဒီနည္းအားၿဖင္႔ Externality ကို ေရွာင္ရွားနိုင္ပါတယ္။
ဒါေပမယ္႔ အခ်ဳိ႔ေသာ အေၿခအေနမ်ဳိးမွာေတာ႔ အသုံးခ်လို႔မရနိုင္ပါဘူး။ ဆိုပါေတာ႔။ စတီးထုတ္လုပ္တဲ႔ လုပ္ငန္း၊ သက္ေရာက္မႈ႔အေနနဲ႔ ညစ္ညမ္းမႈ႔ေၾကာင္႔ လုပ္သားေတြရဲ႔ အဆုတ္ ပ်က္စီးမယ္။ အသက္အႏၲရာယ္ထိခိုက္လာနိုင္သည္အထိ ၿဖစ္နိုင္တယ္။
.
အဲဒီလိုအေၿခအေနမ်ဳိးမွာဆိုရင္ေတာ႔  လုပ္ငန္းရွင္နဲ႔ လုပ္သား ဘယ္လိုမွ ညွိနႈိင္းယူလို႔မရေတာ႔ပါဘူး။ ေလ်ာ္ေၾကးေပးတာနဲ႔လည္း ေက်ေအးေတာ႔မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘာေၾကာင္႔လဲဆိုေတာ႔ ညစ္ညမ္းမႈ႔အေနအထားက လက္ခံနိုင္သည္အဆင္႔ထက္ ေက်ာ္လြန္ေနလို႔ပါပဲ။ အဲဒီအခါမွာေတာ႔ Coase Theorem ကို အသုံးၿပဳလို႔မရေတာ႔ဘဲ Government Intervention က ဝင္ေရာက္ထိန္းသိမ္းရေတာ႔မွာ ၿဖစ္ပါတယ္။
]]> http://edu-junction.org/economics/2010/02/21/externalities/feed/ 0 Inflation (ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔) http://edu-junction.org/economics/2009/08/03/inflation-%e1%80%b1%e1%80%84%e1%80%bc%e1%80%b1%e1%81%be%e1%80%80%e1%80%b8%e1%80%b1%e1%80%96%e1%80%ac%e1%80%84%e1%80%b9%e1%80%b8%e1%80%95%e1%80%bc%e1%80%99%e1%82%88%e1%82%94/ http://edu-junction.org/economics/2009/08/03/inflation-%e1%80%b1%e1%80%84%e1%80%bc%e1%80%b1%e1%81%be%e1%80%80%e1%80%b8%e1%80%b1%e1%80%96%e1%80%ac%e1%80%84%e1%80%b9%e1%80%b8%e1%80%95%e1%80%bc%e1%80%99%e1%82%88%e1%82%94/#comments Mon, 03 Aug 2009 17:02:44 +0000 zuzue http://edu-junction.org/economics/?p=52 Inflation

In Economics, Inflation is a rise in the general level of prices of goods and services in an economy over a period of time.

ေစ်းနႈန္းေတြ တက္လာတဲ႔ အတြက္ အရင္ကထက္ ေငြေၾကးတစ္ယူနစ္မွာ ဝယ္ယူနိုင္တဲ႔ goods and services ပမာဏေလ်ာ႔က်လာပါတယ္။ ဥပမာ- အရင္တုန္းက ေငြတစ္က်ပ္နဲ႔ ဝယ္လို႔ ရတဲ႔ ပစၥည္းကို အခုမွာ ၁၀၀ ေပးၿပီး ဝယ္ရတာမ်ဳိးပါ။ ဒါေၾကာင္႔ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ (Inflation) ၿဖစ္လာၿပီဆိုရင္ ဝယ္နိုင္စြမ္းအား (Purchasing Power) ေလ်ာ႔က်သြားပါတယ္။

ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔က အနည္းငယ္သာၿဖစ္ရင္ေတာ႔ ေကာင္းက်ဳိး Positive Effect on Economy ၿဖစ္ေစပါတယ္။ ဘာေၾကာင္႔လည္းဆိုေတာ႔ လုပ္ခလစာေတြ တိုးလာမယ္။ အၿမတ္ပမာဏေတြတိုးလာလို႔ ၿဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ္႔ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ၿမင္႔မားလာၿပီဆိုရင္ေတာ႔ ဆိုးက်ဳိး Negative Effect  on Economy ကို ခံစားရမွာ ၿဖစ္ပါတယ္။ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ မ်ားလာရင္ ေရရွည္ရင္းနွီးၿမဳပ္နွံမႈ႔ေတြ ေလ်ာ႔က်လာမယ္။ ေငြေၾကးတန္ဖိုး တၿဖည္းၿဖည္းေလ်ာ႔နည္းလာတဲ႔အတြက္ ေငြကို စုေဆာင္းထားၿခင္း မၿပဳလုပ္ေတာ႔ပါဘူး။ ဘာေၾကာင္႔လဲဆိုေတာ႔ ေငြကို လက္မွာ ကိုင္ေဆာင္ထားတဲ႔ အတြက္ ေစ်းနႈန္းေတြက တက္လာတဲ႔ အခါမွာ အရင္ ဝယ္ယူနိုင္တဲ႔ တန္ဖိုးပမာဏကို ဝယ္ယူနိုင္ၿခင္းမရွိပဲ တန္ဖိုးေလ်ာ႔နည္းသြားလို႔ပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ ကာလတိုအတြက္ အသုံးၿပဳရမယ္႔ အသုံးစားရိတ္ေတြမွာ သုံးစြဲမႈ႔ ပိုမိုမ်ားၿပားလာပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ ေရရွည္မွာ ရင္းနွီးၿမွပ္နွံမႈ႔ပမာဏေလ်ာ႔နည္းလာတဲ႔အတြက္ စီးပြားေရးဖြ႔ံၿဖိဳးမႈ႔ (Economic Growth) မွာ ေနွာင္႔ေနွးလာပါတယ္။ (ဒီေနရာမွာ ကာလရွည္ရင္းနွီးၿမွပ္နွံမႈ႔ ပမာဏ တိုးတက္လာမွသာလွ်င္ ေရရွည္စီးပြားေရးဖြ႔ံၿဖိဳးမႈ႔ကို အက်ဳိးၿပဳနိုင္တယ္ဆိုတာ သိရပါမယ္)

ေစ်းနႈန္းတက္လာတဲ႔အတြက္ စားသုံးကုန္စည္ Consumer Goods ေတြရဲ ႔ ဝယ္လုိအားေတြ က်လာပါတယ္။ ဒီလို Economic Uncertainty အေၿခအေနမ်ဳိးမွာ လုပ္ငန္းေတြဟာ အနာဂတ္အတြက္ ၾကိဳတင္ခန္႔မွန္း ဆုံးၿဖတ္ခ်က္ေတြ ခ်ဖို႔ ပိုၿပီး အခက္အခဲေတြ႔လာပါတယ္။ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ေၾကာင္႔ ေစ်းနႈန္းေတြတက္လာတဲ႔အခါ Foreign competitors ေတြရဲ ႔ ယွဥ္ၿပိဳင္မႈ႔က မ်ားလာပါတယ္။ ၿပည္တြင္းမွာ ေငြေၾကးေဖာင္းပြေနတာေၾကာင္႔ ထုတ္လုပ္မႈ႔လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ကိုင္တဲ႔အခါ ကုန္ၾကမ္းစားရိတ္က အစ တိုးလာတဲ႔အတြက္ ၿပည္တြင္းထုတ္လုပ္သူေတြရဲ ႔ ေစ်းနႈန္းက ၿမင္႔မားလာပါတယ္။ အဲဒီအခါမွာ နိုင္ငံၿခားလုပ္ငန္းရွင္ေတြရဲ႔ ၿပိဳင္ဆိုင္တိုက္ခိုက္ၿခင္းကို ပိုမိုခံစားရပါတယ္။ လုပ္ငန္းမွာ အသုံးၿပဳလည္ပတ္ေနတဲ႔ Net current Asset နဲ႔ Stock ေတြကို အစားထိုးဖို႔၊ ၿပန္လည္ ၿဖည္႔စြမ္းဖို႔ လိုအပ္လာတဲ႔အခါ ေစ်းတက္ေနၿပီၿဖစ္တဲ႔ အတြက္ လုပ္ငန္းေတြမွာဆိုရင္ ရင္းနွီးေငြ ထပ္ထည္႔ဖုိ႔ လိုအပ္လာပါတယ္။ ေငြေၾကးတန္ဖိုးက်သြားတဲ႔ အတြက္ ေခ်းေငြေတြရဲ ႔ တန္ဖိုးက်သြားၿပီး ေငြေခ်းယူသူက ၿပန္ဆပ္ရတဲ႔ တန္ဖိုးနည္းသြားတဲ႔အတြက္ အက်ဳိးခံစားရေပမယ္႔ ေငြေခ်းသူက ၿပန္ရတဲ႔ အခါ နစ္နာမႈ႔ ခံစားရပါတယ္။

ဘာေၾကာင္႔ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ၿဖစ္ေပၚရတာလဲဆိုတဲ႔ (Cause of Inflation) ကို ေလ႔လာၾကည္႔ပါမယ္။

Keynesian Economic Theory အရ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ ၃ မ်ဳိးခြဲၿခားထားပါတယ္။

Demand-pull Inflation -

economy အတြင္းလည္ပတ္ေနတဲ႔ quantity of money (Money Supply) တိုးလာတာေၾကာင္႔ (သို႔မဟုတ္) ပုဂၢလိကနဲ႔ အစိုးရ အခန္းက႑အသုံးစားရိတ္ေတြ ပိုမိုသုံးစြဲလာတာေၾကာင္႔ စုစုေပါင္း ဝယ္လိုအား Aggregate Demand တိုးလာၿပီး ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ ၿဖစ္ေပၚလာၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။ ဝယ္လိုအား Demand ေၾကာင္႔ ၿဖစ္ေပၚလာတဲ႔ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ Inflation က ဝယ္လိုအားေတြ တိုးတက္လာၿပီး ေကာင္းမြန္တဲ႔ေစ်းကြက္အေၿခအေနမ်ဳိးကို ဖန္တီးနိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ ရင္းနွီးၿမဳပ္နွံမႈ႔နဲ႔ စီးပြားေရးဖြ႔ံၿဖိဳးမႈ႔နႈန္းကို လ်င္ၿမန္စြာတိုးတက္လာေစပါတယ္။

Cost- Push Inflation -

သြင္းအားစုေတြရဲ ႔ ေစ်းနႈန္းေတြတက္လာတာေၾကာင္႔ စုစုေပါင္း ေရာင္းလိုအား Aggregate Supply က်ဆင္းၿခင္းေၾကာင္႔ ၿဖစ္ေပၚလာတဲ႔ supply shock Inflation ပါ။ သြင္းအားစုဆိုတာမွာ ေၿမယာ၊ လုပ္သား၊ အရင္းအနွီး၊ ကုန္ၾကမ္း အစရွိတာေတြ ပါဝင္ပါတယ္။ ဒီလိုမ်ဳိး သြင္းအားစုေတြရဲ ႔ ေစ်းနႈန္းေတြ တက္လာတဲ႔အတြက္ ထုတ္လုပ္မႈ႔စားရိတ္ေတြ တိုးေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ ထုတ္လုပ္သူေတြက ထုတ္လုပ္မႈ႔ကိုေလ်ာ႔ခ်ရာက ေစ်းကြက္အတြင္း ကုန္စည္ၿပတ္လပ္မႈ႔မ်ားၿဖစ္ေပၚလာတာေၾကာင္႔ ေစ်းနႈန္းတက္လာၿပီး ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ကို ၿဖစ္ေစတာပါ။

Built-in Inflation -

အတိတ္မွာ ၿဖစ္ခဲ႔တာေတြကို အေၿခခံၿပီး အနာဂတ္မွာ ဘာၿဖစ္နိုင္တယ္ဆိုတဲ႔ ၾကိဳတင္ေမွ်ာ္မွန္း႔ခ်က္ေၾကာင္႔ ေစ်းနႈန္းတက္လာၿခင္းပါ။ ဥပမာ- ဆိုးရြားတဲ႔ ရာသီဥတုေၾကာင္႔ စပါးေတြ ပ်က္တယ္။ ဒါေၾကာင္႔ ေစ်းကြက္အတြင္းမွာ ရွားပါးလာနိုင္တဲ႔အတြက္ ေစ်းနႈန္းတက္မယ္လို႔ ၾကိဳတင္ခန္႔မွန္းတာေတြေၾကာင္႔ ဆန္ေတြကို ပိုမိုဝယ္ယူစုေဆာင္း သိုေလွာင္ထားမယ္။ ဒီလိုမ်ဳိးအေၿခအေနေတြေၾကာင္႔ ေစ်းနႈန္းတက္ရာက ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ ၿဖစ္ေပၚလာၿခင္းပါ။

Keynesians’ view အရ ေငြေၾကးေဖာင္းပြၿခင္းမွ ကာကြယ္ဖို႔ အစိုးရက ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာ Fiscal Policy ကို အသုံးၿပဳၿပီး ဝယ္လိုအားေတြကို ေလ်ာ႔ခ်နိုင္ပါတယ္။ အခြန္ေတြကို တိုးၿမွင္႔ေကာက္ခံၿခင္း သို႔မဟုတ္ ပုဂၢလိကနဲ႔ အစိုးရအခန္းက႑သုံးစြဲမႈ႔ကို ေလ်ာ႔ခ်ၿခင္းၿဖင္႔ ဝယ္လိုအားကို က်ဆင္းေစပါတယ္။ ဥပမာ- အမ်ားၿပည္သူေတြရဲ ႔ က်န္းမာေရးေစာင္႔ေရွာက္မႈ႔အတြက္ ေဆးလိပ္လုပ္ငန္းေတြကို အခြန္တိုးၿမွင္႔ ေကာက္ခံလိုက္တဲ႔အခါ  ဒီေဆးလိပ္ကုန္စည္ေတြက ပိုမိုေစ်းတက္လာမွာၿဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ ေဆးလိပ္ရ ဲ႔ ဝယ္လိုအား (ေသာက္သုံးမႈ႔အား) ကလည္း က်ဆင္းလာမွာၿဖစ္ပါတယ္။  ဒီေတာ႔ ေလ်ာ႔ခ်သုံးစြဲေစခ်င္တဲ႔ ကုန္ပစၥည္းရဲ ႔ ဝယ္လိုအားေတြကို က်ဆင္းေစၿခင္းမွာ အခြန္တိုးၿမွင္႔ေကာက္ခံၿခင္းက အဓိက အခန္းက႑ေနနဲ႔ပါဝင္ပါတယ္။

Monetarist’s view အရဆိုရင္ေတာ႔ အတိုးနႈနး္ကို အဓိကထားစဥ္းစားပါတယ္။ အစိုးရဗဟိုဘဏ္မွလည္း အတိုးနႈန္းေတြကို ၿမွင္႔မယ္။ အတိုးနႈန္းၿမွင္႔မားလာတဲ႔အတြက္ economy အတြင္းလည္ပတ္ေနတဲ႔ ေငြေၾကးပမာဏ money supply က်ဆင္းလာၿပီး ေစ်းနႈန္းေတြ တက္လာပါမယ္။ အဲဒီအခါ ဝယ္လိုအားေတြ က်ဆင္းလာပါတယ္။ ေခ်းေငြလုပ္ငန္းေတြလည္း  က်ဆင္းလာပါတယ္။ ဘာေၾကာင္႔လဲဆိုေတာ႔ ေခ်းယူရတဲ႔ အတုိးနႈန္းၿမင္႔လာတာေၾကာင္႔ ေခ်းယူသူေတြအေနနဲ႔ ေခ်းေငြနဲ႔ ရင္းနွီးၿမွပ္နွံမႈ႔ လုပ္ရင္လည္း ထင္သေလာက္ အက်ဳိးအၿမတ္မရနိုင္တဲ႔ အတြက္ၿဖစ္ပါတယ္။

ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ႔ကို ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔အတြက္ နည္းလမ္းအမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ခ်ည္းကပ္ေလ႔လာေနေပမယ္႔လည္း ေဖာင္းပြမႈ႔နႈန္း ၿမင္႔မားလာတဲ႔အခါ တကယ္လက္ေတြ႔မွာေတာ႔ ထိန္းခ်ဳပ္ရခက္ခဲပါတယ္။

]]> http://edu-junction.org/economics/2009/08/03/inflation-%e1%80%b1%e1%80%84%e1%80%bc%e1%80%b1%e1%81%be%e1%80%80%e1%80%b8%e1%80%b1%e1%80%96%e1%80%ac%e1%80%84%e1%80%b9%e1%80%b8%e1%80%95%e1%80%bc%e1%80%99%e1%82%88%e1%82%94/feed/ 0 Reduction of Poverty http://edu-junction.org/economics/2009/07/04/reduction-of-poverty/ http://edu-junction.org/economics/2009/07/04/reduction-of-poverty/#comments Sat, 04 Jul 2009 15:33:37 +0000 zuzue http://edu-junction.org/economics/?p=50 ဒီတစ္ခါ ဆင္းရဲမႈ႔ကို ေလ်ာ႔ခ်နိုင္ေစဖို႔ Strategies ေတြ အေၾကာင္း ေဆြးေႏြးၾကရေအာင္။

Economic Growth စီးပြားေရးဖြ႔ံၿဖိဳးတိုးတက္မႈ႔က ဆင္းရဲမႈ႔ေလ်ာ႔ခ်ၿခင္းမွာ အမ်ားၾကီးအေရးပါပါတယ္။ Good Governance က Economic development အတြက္ အေရးၾကီးတဲ႔ အခ်က္တစ္ခ်က္ၿဖစ္ပါတယ္။ ဒါဆို Good Governance ကို ဘယ္လိုေအာင္ၿမင္ေအာင္ လုပ္မလဲ ေမးစရာရွိလာပါတယ္။ Development policies ေတြကို ခ်မွတ္လမ္းညႊန္ရမယ္။ ဒီ Policies ေတြကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ဘယ္လိုေဆာင္ရြယ္မယ္. ဘယ္လိုနည္းလမ္းေတြ သုံးမလဲ အေၿခခံပါတယ္။ ဒီလို အေကာင္အထည္ေဖာ္ရမွာ ေငြေၾကးလိုအပ္ခ်က္ေတြကို UNDP လိုမ်ဳိး International Aid Agencies ေတြကေန ဘ႑ေရးဆိုင္ရာ အကူအညီအေထာက္အပံ႔အေနနဲ႔ ရယူနိုင္ပါတယ္။

ဝင္ေငြခြဲေဝၿဖန္႔ၿဖဴးမႈ႔ကြာဟၿခင္းကို Government ကေန Transfer Payment နည္းလမ္းနဲ႔ တနည္းတလမ္း ေၿပလည္ေစနိုင္ပါတယ္။ Transfer Payment အေနနဲ႔ ဘ႑ေရးဆိုင္ရာေထာက္ပံမႈ႔ေတြေပးၿခင္း၊ တခ်ဳိ႔ေသာ လုပ္ငန္းေတြမွာ ေထာက္ပံမႈ႔ (subsidies) ေပးၿခင္းတို႔ ပါဝင္ပါတယ္။

ဆင္းရဲမႈ႔ကို ေလ်ာ႔ခ်ဖို႔အတြက္ အသုံးမ်ားၿပီး ေအာင္ၿမင္တဲ႔ policies ကေတာ႔ သြင္းကုန္ေတြကို အစားထိုးၿခင္း(Import substitution)နဲ႔ ပို႔ကုန္လုပ္ငန္းေတြကို တိုးတက္ေစၿခင္း(improve export industries)တို႔ ၿဖစ္ပါတယ္။ သြင္းကုန္ေတြကို ၿပည္တြင္းမွာသာ ထုတ္လုပ္ေသာေၾကာင္႔ နိုင္ငံၿခားမွ မွာယူၿခင္းမရွိသည္႔အတြက္ ကုန္က်စားရိတ္ေတြသက္သာလာပါတယ္။ ၿပည္တြင္းမွာပင္ ထုတ္လုပ္မႈ႔လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေဆာင္ၿခင္းေၾကာင္႔ နိုင္ငံအတြင္း အလုပ္အကိုင္အခြင္႔အလမ္းေတြ ဖြင္႔လွစ္ေပးနိုင္မွာပါ။ ခ်မ္းသာေသာနိုင္ငံမ်ားသို႔ ပို႔ကုန္ေတြ တင္ပို႔နိုင္ဖို႔ အစုိးရက ကူညီအားေပးေဆာင္ရြက္နိုင္ပါတယ္။ ဒီလို ပို႔ကုန္ေတြ တင္ပို႔ၿခင္းေၾကာင္႔ နိုင္ငံၿခားဝင္ေငြရွိလာနိုင္ပါတယ္။

ေနာက္နည္းလမ္းတစ္ခုကေတာ႔ ေၿမယာပိုင္ဆိုင္မႈ႔မညီမွ်ၿခင္းကို ေလ်ာ႔ခ်ဖို႔အတြက္ ေၿမယာခြဲေဝၿဖန္႔ၿဖဴးမႈ႔ ၿဖစ္ပါတယ္။ ေက်းလက္ေဒသ ဆင္းရဲမႈ႔ကို ေလ်ာ႔ခ်ေပးနိုင္တဲ႔ ထိေရာက္တဲ႔ နည္းလမ္းတစ္ခုလည္း ၿဖစ္ပါတယ္။ စိုက္ပ်ဳိးေရးက႑ဟာ လုပ္သားေတြအေပၚ အဓိက အားထားတဲ႔ လုပ္ငန္းၿဖစ္တာေၾကာင္႔ ေက်းလက္လူထုအေနနဲ႔ အလုပ္အကိုင္အခြင္႔အလမ္း မ်ားၿပားလာၿပီး ထုတ္လုပ္နိုင္စြမ္းအား ၿမင္႔မားလာနိုင္ပါတယ္။ ေက်းလက္ေဒသေတြမွာ လယ္သမားနွင္႔ေတာင္သူေတြဟာ သူတို႔ပိုင္ေၿမယာေလးမွာ တပိုင္တနိုင္ စုိက္ပ်ဳိးၿခင္းၿဖင္႔ အၿမတ္မ်ားကို စုေဆာင္းနိုင္မွာ ၿဖစ္ပါတယ္။

စီးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ႔နဲ႔ ဆင္းရဲမႈ႔ေလ်ာ႔ခ်ေရး အတြက္ ေနာက္ထပ္ လူသိမ်ားတဲ႔ နည္းလမ္းတစ္ခုကေတာ႔ စီးပြားေရးအဆင္ေၿပေခ်ာေမြ႔ဖို႔ လိုအပ္တဲ႔ ရင္းနွီးေငြအတြက္ အေသးစားေခ်းေငြ ထုတ္ေခ်းၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ- အစုိးရက လယ္သမားေတြ သီးနွံမ်ဳိးေစ႔ေတြ၊ လယ္ယာစက္ကိရိယာေတြ ဝယ္ဖို႔ စိုက္ပ်ဳိးေရးဘဏ္မွတဆင္႔ ေခ်းေငြထုတ္ေခ်းတဲ႔ သေဘာမ်ဳိးပါ။

အခ်ဳိ႔နိုင္ငံေတြမွာ အမ်ဳိးသမီးေတြကို လူမႈ႔ေရးဆိုင္ရာ၊ ယဥ္ေက်းမႈ႔ဆိုင္ရာအရ ဖိနွိပ္ထားၿခင္းမ်ဳိးရွိပါတယ္။ တကယ္လို႔ အမ်ဳိးသမီးေတြကသာ ပညာေရးနွင္႔ စီးပြားေရးမွာ အခြင္႔အလမ္းေတြ ပိုမိုရရွိခဲ႔ရင္ လူသားအရင္းအၿမစ္ဖြံၿဖိဳးမႈ႔အေနနဲ႔လည္း ပိုမိုတိုးတက္လာမွာ ၿဖစ္ပါတယ္။ ပညာတတ္အမ်ဳိးသမီးေတြမ်ားၿပားလာၿခင္းက သူတို႔ရဲ ႔ မိသားစုအၿပင္ ပတ္ဝန္းက်င္ကိုပါ အက်ဳိးၿပဳလာနိုင္ေစပါတယ္။ သားဆက္ၿခားၿခင္း၊ က်န္းမာေရးအသိပညာ ရွိၿခင္းနွင္႔ မိသားစုစီမံကိန္းမ်ားကိုပါ သိရွိက်င္႔သုံးလာၿပီး ပိုမိုေကာင္းတဲ႔ ဘဝအေနအထားကို ဖန္တီးနိုင္မွာၿဖစ္ပါတယ္။

ေနာက္ဆုံးနည္းလမ္းတစ္ခုကေတာ႔ ဖြံၿဖဳိးမႈ႔ဆိုင္ရာ အေထာက္အပံ(Development Aids)ေတြ ရယူတာၿဖစ္ပါတယ္။ ဖြံၿဖိဳးၿပီးနိုင္ငံေတြက သို႔မဟုတ္ ကုလသမဂၢဆိုင္ရာဖြံၿဖိဳးမႈ႔ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ေပးအပ္ေထာက္ပံ႔တာၿဖစ္ပါတယ္။ အစိုးရအဖြဲ႔အစည္းေတြအၿပင္ အစိုးရမဟုတ္တဲ႔ အဖြဲ႔အစည္းေတြ(Non-Governmental Organization)ကလည္း သက္ဆိုင္ရာ နယ္ပယ္ အခန္းက႑ေတြမွာ ထိထိေရာက္ေရာက္ေဆာင္ရြက္နိုင္ခြင္႔ရေသာေၾကာင္႔ ဖြ႔ံၿဖိဳးေရးမွာ တစ္ေထာင္႔တစ္ေနရာကေန အေထာက္အပံ႔ ၿဖစ္ေစမွာ ၿဖစ္ပါတယ္။

]]> http://edu-junction.org/economics/2009/07/04/reduction-of-poverty/feed/ 2 Types of Goods http://edu-junction.org/economics/2009/06/18/types-of-goods/ http://edu-junction.org/economics/2009/06/18/types-of-goods/#comments Thu, 18 Jun 2009 01:13:32 +0000 zuzue http://edu-junction.org/economics/?p=46 1. Public good ဆိုတာ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ရဲ ႔ သုံးစြဲၿခင္းက တၿခားသူေတြရဲ ႔ သုံးစြဲနိုင္မႈ႔ကို ထိခိုက္မႈ႔၊ ေလ်ာ႔က်မႈ႔ မရွိနိုင္ေၾကာင္း ဆိုလိုတာပါ။ တစ္ဦးရဲ ႔ သုံးစြဲနိုင္မႈ႔ကို ေနာက္တစ္ဦးက တားၿမစ္ပိုင္ခြင္႔မရွိသလို သုံးစြဲမႈ႔ကို ဖယ္ထုတ္လို႔လည္း မရပါဘူး။ ဥပမာ – မီးၿပတိုက္ကို သေဘၤာတိုင္းက လမ္းညႊန္အၿဖစ္ အသုံးၿပဳေနၾကေပမယ္႔လည္း ဒီမီးၿပတိုက္ကို သုံးစြဲနိုင္မႈ႔ ၊ အသုံးခ်နိုင္မႈ႔ အေနအထားေလ်ာ႔က်သြားၿခင္းမရွိပါဘူး။ အဲဒီသေဘာပါ။

2. Private Good – Public good ရဲ ႔ ဆန္႔က်င္ဘက္ၿဖစ္ပါတယ္။ Public Good လိုမ်ဳိး Free good သေဘာမ်ဳိးမဟုတ္ပါဘူး။ ဒီကုန္စည္ကို ဝယ္နိုင္စြမ္းအားမရွိတဲ႔ သူေတြကို အလိုလိုဖယ္ထုတ္ၿပီး ၿဖစ္ပါတယ္။ ဒါ႔အၿပင္ တစ္ဦးက သုံးစြဲလုိက္ၿပီဆိုရင္ ေနာက္တစ္ဦးက သုံးစြဲခြင္႔ မရရွိေတာ႔တာမ်ဳိးပါ။ ဥပမာ – ေပါင္မုန္႔ကို လူတစ္ေယာက္က စားသုံးလိုက္ၿပီးဆိုရင္ အဲဒီစားသုံးလိုက္တဲ႔ ေပါင္မုန္႔ကို ေနာက္လူတစ္ေယာက္ စားသုံးခြင္႔မရွိေတာ႔ပါဘူး။

3. Inferior Good – ကုန္ည႔ံ ၿဖစ္ပါတယ္။ စားသုံးသူတစ္ေယာက္ရဲ႔ ဝင္ေငြတိုးတက္လာၿပီဆိုရင္ အဲဒီကုန္စည္ရဲ ႔ ဝယ္လိုအား က်ဆင္းသြားတာပါပဲ။ မၿဖစ္မေနအၿဖစ္သာ ဒီကုန္စည္ကို စားသုံးရတဲ႔ သေဘာၿဖစ္ပါတယ္။

4. Normal Good – Inferior good နဲ ႔ ဆန္႔က်င္ပါတယ္။ စားသုံးသူရဲ ႔ ဝင္ေငြတိုးတက္လာတာနဲ႔ အမွ် ကုန္စည္ရဲ ႔ ဝယ္လိုအားလည္း တိုးတက္လာတဲ႔ ကုန္စည္မ်ဳိးၿဖစ္ပါတယ္။

5. Substitute Good – တစ္ခုမရွိရင္ တစ္ခု အစားထိုးသုံးစြဲနိုင္တဲ႔ ကုန္စည္မ်ဳိးၿဖစ္ပါတယ္။ Law Of Demand အရ ကုန္စည္တစ္ခုရဲ႔ ေစ်းနႈန္းတက္လာရင္ ထုိကုန္စည္ကို ဝယ္ယူမႈ႔နည္းပါးလာၿပီး အစားထိုးကုန္စည္ရဲ ႔ ဝယ္လိုအားတက္ပါမယ္။ ဒါကို Substitution Effect လို႔ ေခၚပါတယ္။

6. Complementary Good – တြဲဖက္စားသုံးရတဲ႔ ကုန္စည္ၿဖစ္ပါတယ္။ ကုန္စည္တစ္ခုရဲ ႔ ေစ်းနႈန္းတက္တယ္ဆိုရင္ သူနဲ႔ တြဲဖက္စားသုံးရတဲ႔ ကုန္စည္ရဲ ႔ ဝယ္လိုအားကလည္း အလိုလို လိုက္က်မွာၿဖစ္တယ္။

7. Necessity Good- Normal good နဲ႔ ပုံစံတူပါတယ္။ ဒါေပမယ္႔ တိုးတက္လာတဲ႔ ဝင္ေငြနႈန္းထက္ တိုးလာတဲ႔ demand က နည္းပါတယ္။ ေရ၊ အစားအစာစတဲ႔ အေၿခခံက်တဲ႔ကုန္စည္ေတြ၊ မရွိရင္ ကြ်န္မတို႔ အသက္ရွင္ေနထိုင္လို႔မရတဲ႔ ကုန္စည္မ်ဳိးကို ဆုိလိုပါတယ္။

8. Luxury Good – ဝင္ေငြတိုးတက္လာမႈ႔နႈန္းထက္ ပိုမို Demand ပိုမိုတိုးတက္လာတဲ႔ ကုန္စည္မ်ဳိးၿဖစ္ပါတယ္။

9. Durable Good – တခါဝယ္ထားရုံနဲ႔ အခ်ိန္အေတာ္ၾကာ အသုံးၿပဳလို႔ရတဲ႔ ကုန္စည္မ်ဳိးၿဖစ္ပါတယ္။

10. Neutral Good – ဝယ္လိုအားက ဝင္ေငြ အေပၚ မွီတည္ၿခင္းမရွိတဲ႔ ကုန္စည္မ်ဳိး ၿဖစ္ပါတယ္။

11. Giffen Good – ကုန္စည္ရဲ ႔ ေစ်းနႈန္း တက္လာေသာ္လည္း ထိုကုန္စည္ရဲ ႔ ဝယ္လိုအားတက္လာတဲ႔ ကုန္စည္မ်ဳိးၿဖစ္ပါတယ္။ Law of Demand နဲ႔ Substitution Effect မသက္ေရာက္နိုင္ပါဘူး။ ဘာေၾကာင္႔လဲဆိုေတာ႔ အစားထိုးသုံးမယ္႔ ကုန္စည္မရွိတဲ႔အတြက္ ၿဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ အနာဂတ္မွာ ေစ်းပိုတက္လာမွာစိုးတဲ႔ အတြက္ အခု ေစ်းတက္လာေသာ္လည္း ပိုမိုဝယ္ယူထားၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။

12. Capital Good – သုံးစြဲနိုင္မယ္႔ တၿခားကုန္စည္(other products for consumption)ေတြ ထုတ္လုပ္နိုင္ဖို႔ အသုံးၿပဳရတဲ႔ ကုန္စည္အမ်ဳိးအစားၿဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ- ကားကို သာမာန္အားၿဖင္႔ consumer good အေနနဲ႔ ၿမင္ၾကပါတယ္။ တစ္ဦးတစ္ေယာက္က အသုံးၿပဳတယ္ဆိုရင္ ဒါက consumer good ပါ။ ဒါေပမယ္႔ truck ကားလိုမ်ဳိး ကုန္ပစၥည္းသယ္ယူပို႔ေဆာင္ရာ လုပ္ငန္းခြင္ေတြမွာ အသုံးၿပဳတယ္ဆိုရင္ ဒီ truck ကားဟာ capital good ၿဖစ္ပါတယ္။

13. Intangible Good – ကိုင္တြယ္ထိေတြ႔လို႔ မရတဲ႔ ကုန္စည္အမ်ဳိးအစားၿဖစ္ပါတယ္။ ဒါကို service နဲ႔ ေရာေထြးမၿမင္ဖို႔ အေရးၾကီးပါတယ္။ ဥပမာ – ဆံပင္ညွပ္တာမ်ဳိးက service ေပးတာပါ။ လုပ္သား (labour) က လုပ္ေပးတာမ်ဳိးပါ။ Intangible good ကေတာ႔ ကိုင္တြယ္လို႔မရတဲ႔ အရာဝတၳဳ (object) ၿဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ- Internet ကေန download လုပ္ထားတဲ႔ ရုပ္ပုံေတြ ၊ စာအုပ္ေတြ၊ သီခ်င္းေတြ ၿဖစ္ပါတယ္။

14. Free Good – ရွားပါးမႈ႔မရွိတဲ႔ ကုန္စည္မ်ဳိးကို ဆိုလိုပါတယ္။ အဲဒီကုန္စည္ကို သုံးစြဲမႈ႔အတြက္ zero Opportunity cost ပဲၿဖစ္ရပါမယ္။ အလကားရတာမ်ဳိးကို မဆိုလိုပါဘူး။ ဥပမာ – promotion တစ္ခုက ပစၥည္းလက္ေဆာင္ရတာမ်ဳိးက free good မဟုတ္ပါဘူး။ အဲဒီကုန္စည္က ရွားပါးအရင္းအၿမစ္ (Scarce Resources)ေတြကို အသုံးၿပဳထားရင္ အလကားရေပမယ္႔လည္း ဒါ free good မဟုတ္ေတာ႔ပါဘူး။ လူတစ္ေယာက္ရဲ ႔ တီထြင္မႈ႔ (ဥပမာ- software) တစ္ခုကို တၿခားသူေတြအားလုံးက အခမဲ႔ အသုံးၿပဳနိုင္တယ္။ ဒီလိုအသုံးၿပဳလို႔ ကုန္ခမ္းသြားၿခင္းမရွိလည္း မရွိရပါဘူး။ အဲဒီလိုကုန္စည္မ်ဳိးကို free good လို႔ေခၚပါတယ္။

15. Merit Good ကေတာ႔ အခုေခတ္ကာလမွာ အသုံးနည္းတဲ႔ ေဝါဟာရၿဖစ္ပါတယ္။ Richard Musgrave (1957, 1959) က စတင္ အဆိုသြင္းတဲ႔ concept ၿဖစ္ပါတယ္။ ဒီ concept ရဲ ႔ အေၿခခံကေတာ႔ ေပးနိုင္စြမ္း(Ability)နဲ႔ ေပးခ်င္တဲ႔ စြမ္းအား(Willingness to pay) ထက္ လိုအပ္ခ်က္ကို အဓိက ထားတာပါ။ ဥပမာ – အစုိးရက က်န္းမာေရးေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြ၊ ေစာင္႔ေရွာက္မႈ႔ေတြ၊ ပညာေရးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ တိုးခ်ဲ႔ေဆာင္ရြက္တာမ်ဳိးက Merit Good မွာပါဝင္ပါတယ္။

]]> http://edu-junction.org/economics/2009/06/18/types-of-goods/feed/ 4 Poverty http://edu-junction.org/economics/2009/06/15/poverty/ http://edu-junction.org/economics/2009/06/15/poverty/#comments Mon, 15 Jun 2009 03:16:50 +0000 zuzue http://edu-junction.org/economics/2009/06/15/poverty/ Poverty ဆင္းရဲမြဲေတမႈ ကို ဘယ္လို အဓိပၸါယ္ဖြင္႔ဆိုၾကမလဲ။


စီးပြားေရးရႈ႔ေထာင္႔ (Economic aspects of poverty) မွာ Absolute concept နဲ႔ Relative concept ဆိုၿပီး concept နွစ္မ်ဳိးရွိပါတယ္။


Absolute concept of poverty အရ အနည္းဆုံး ရွိသင္႔တဲ႔ လူေနမႈ႔အဆင္႔အတန္း (minimum standard of living) ထက္ နိမ္႔က်ေနရင္ ဒါဟာ ဆင္းရဲတာပါပဲလို႔ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ ေသာက္သုံးေရ၊ အစားအစာ၊ ေနစရာ အစရွိတဲ႔ ဘဝအတြက္မရွိမၿဖစ္လိုအပ္တဲ႔ အရာေတြ ရသင္႔သေလာက္မရဘဲ ၊ရွိသင္႔သေလာက္မရွိဘဲ လိုအပ္ေနၿခင္းကို ဆိုလိုပါတယ္။

Relative concept of poverty အရဆိုရင္ေတာ႔ လူတစ္ေယာက္ဟာ ရွိသင္႔တဲ႔ ပ်မ္းမွ်ဝင္ေငြ ပမာဏေအာက္ ေလ်ာ႔နည္းတယ္ဆိုရင္ ဆင္းရဲတယ္လို႔ သတ္မွတ္ပါတယ္။


လူမႈေရး ရႈ႔ေထာင္႔ (Social Aspect of poverty) ကေတာ႔ ပညာေရးဆိုင္ရာ အခြင္႔အလမ္း၊ က်န္းမာေရးေစာင္႔ေရွာက္မႈ႔၊ သတင္းအခ်က္အလက္နွင္႔ နည္းပညာမရရွိနိုင္မႈ႔၊ လုံၿခဳံေရးဆိုင္ရာ ခ်ဳိ႔တဲ႔မႈ႔ေတြ ပါဝင္ပါတယ္။


ဒါဆို နိုင္ငံတစ္နိုင္ငံ ဘာေၾကာင္႔ဆင္းရဲၾကတာလဲဆိုတဲ႔ Cause of Poverty ကိုၾကည္႔ရေအာင္.

• စီးပြားေရးက်ဆင္းေနမႈ႔ (Recession)

• ဝင္ေငြခြဲေဝၿဖန္႔ၿဖဴးမႈ႔မညီမွ်ၿခင္း (Inequality of Income Distribution)

• လူမႈ႔အဖြဲ႔အစည္းအတြက္ လိုအပ္တဲ႔ Infrastructures အတြက္ ရင္းနွီးၿမဳပ္နွံမႈ႔ မရွိၿခင္း

• လူဦးေရတိုးတက္လာၿခင္း(overpopulation , lack of birth control)

• အလုပ္လက္မဲ႔ မ်ားၿပားလာၿခင္း

• ပညာေရးနွင္႔ပတ္သက္၍ ဖူလုံၿပည္႔စုံမႈ႔မရွိၿခင္း

• ဦးေနွာက္ယိုစီးမႈ႔ (Brain Drain)

• စစ္ၿဖစ္ပြားေနၿခင္း (war) အစရွိတဲ႔အခ်က္ေတြ ပါဝင္ပါတယ္။

Effect of poverty အက်ဳိးဆက္အေနနဲ႔ ဘာေတြရွိနိုင္ပါသလဲ။

Infrastructure ေတြ မရွိတဲ႔အတြက္ အနာဂတ္မွာလည္း လူေနမႈ႔အဆင္႔အတန္းေတြ အဆင္႔မၿမင္႔လာနိုင္ပါဘူး။ စစ္ၿဖစ္ပြားေနလွ်င္ စစ္စားရိတ္အတြက္ ကုန္က်ေနတာမို႔ က်န္တဲ႔ စီးပြားေရးက႑ေတြကို အေထာက္အကူၿပဳဖို႔ အားနည္းလာပါတယ္။


လူဦးေရ အဆမတန္ တိုးပြားလာေသာ္လည္း လူတိုင္းအလုပ္လုပ္ရန္ အလုပ္အကုိင္အခြင္႔အလမ္း နည္းပါးတာေၾကာင္႔ အိမ္ေထာင္စုေတြမွာ ဝင္ေငြမလုံေလာက္ၿဖစ္လာတယ္။ ဝင္ေငြမလုံေလာက္ၿခင္းကလည္း Social factor ဘက္က ၾကည္႔ရင္ ၿပစ္မႈ႔ က်ဴးလြန္မႈ႔ေတြ ပိုမ်ားလာေစပါတယ္။

ဆင္းရဲတဲ႔ အိမ္ေထာင္စုဝင္ေတြဟာ ဆာေလာင္ၿခင္းနဲ႔ ငတ္မြတ္ၿဖင္းကို ပိုမိုခံစားရပါတယ္။ သင္႔ေတာ္တဲ႔ အာဟာရမရရိွနိုင္တဲ႔အတြက္ သက္တမ္းေစ႔ေနထိုင္နိုင္မႈ႔ (Life expectancy) နႈန္းေတြ ေလ်ာ႔က်လာပါတယ္။ အဲဒီအၿပင္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္မွာ အာဟာရခ်ဳိ႔တဲ႔မႈ႔ေၾကာင္႔ ၊ ကေလးငယ္မွာလည္း အာဟာရခ်ဳိ႔တဲ႔စြာ ေမြးဖြားလာရတဲ႔အခါ ကေလးေတြရဲ႔ ေသဆုံးနႈန္း (infant mortality)က ပိုမို ၿမင္႔မားလာပါတယ္။ အာဟာရမရွိတဲ႔သူေတြက ကုိယ္ခံစြမ္းအားလည္း မေကာင္းနိုင္တဲ႔အတြက္ ကူးစက္ေရာဂါလိုမ်ဳိး (Diseases of Poverty) ပိုမိုခံစားၾကရပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ Disease of Poverty က ဆင္းရဲမႈ (poverty)နဲ႔ က်န္းမာေရးခ်ဳိ႔ယြင္းမႈ႔ (poor health) ၾကား relationship အၿဖစ္ရွိေနပါတယ္။ ေနထိုင္မႈ႔အေနနဲ႔ ကေတာ႔ အိမ္ေၿခရာေၿခမဲ႔ေတြ ပိုမိုမ်ားၿပားလာပါတယ္။

လုံေလာက္တဲ႔ ပညာေရးမရွိတဲ႔အတြက္ ကာယအလုပ္သမား (blue collar) ေတြသာ မ်ားၿပားလာပါတယ္။ နည္းပါးတဲ႔ ဝင္ေငြအဆင္႔အတန္း (low wages) မွာသာ ရပ္တည္နိုင္ပါတယ္။ Brain Drain Effect ေၾကာင္႔လည္း နိုင္ငံမွာ ပညာတတ္ေတြ နည္းပါးလာတဲ႔အတြက္ နည္းပညာပိုင္းမွာ ေနာက္က်လာတယ္။ ဒီေတာ႔ ဆင္းရဲသံသရာ လည္ၿပီးရင္း ထပ္လည္ေနပါေတာ႔တယ္။

]]> http://edu-junction.org/economics/2009/06/15/poverty/feed/ 0 THEORY X & THEORY Y http://edu-junction.org/economics/2009/06/12/theory-x-theory-y/ http://edu-junction.org/economics/2009/06/12/theory-x-theory-y/#comments Fri, 12 Jun 2009 03:31:07 +0000 ingyin http://edu-junction.org/economics/?p=28 Management theory ေတြထဲမွာ လူသိမ်ားတဲ့ Theory X နဲ့  Theory Y အေၾကာင္းကိုေဆြးေႏြးခ်င္ပါတယ္။ဒီ Theory ကိုေဖာ္ထုတ္ခဲ့တဲ့လူက – Douglas McGregor ဆိုသူၿဖစ္ၿပီး ဒီ theory ရဲ့အဓိကအခ်က္ကေတာ့ လူေတြရဲ့ nature အေပါမွာလိုက္ၿပီး management style ကိုေၿပာင္းလဲသင့္တယ္လုိ့ ဆုိလိုတာပါ။အဓိကအားၿဖင့္ေတာ့ Theory X က negative view ၿဖစ္ၿပီး Theory Y က positive view ၿဖစ္ပါတယ္။

Theory X အရ လူေတြဟာ အလုပ္လုပ္ရမွာ မၾကိဳက္ဘူး၊ အလုပ္ကိုတက္နိဳင္သမ်ွေရွာင္ခ်င္တယ္၊ တာ၀န္(responsibility ) ယူခ်င္စိတ္မရိွဘူး၊ စသည္ၿဖင့္ human nature အေပၚမွာ အဆိုးၿမင္ရွဳေထာင့္ကေနၾကည့္ပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဒီလိုပံုစံရွိတဲ့လူေတြကို အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ေနရာမွာ Manager ဒါမွမဟုတ္ Supervisor ေတြအေနနဲ့ တင္းက်ပ္တဲ့အမိန့္ေတြေပး ရမယ္၊ တိက်တဲ့စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းေတြသတ္မွတ္ ရမယ္ ၊ ေပးအပ္ထားတဲ့တာ၀န္မေက်ရင္ အၿပစ္ေပးရမယ္ စသည္ၿဖင့္အလုပ္သမားေတြအေပၚမွာ force လုပ္ၿပီး အုပ္ခ်ဳပ္ဖို့ ဆိုထားပါတယ္။

Theory Y ကေတာ့ X နဲ့ဆန့္က်င္ဘက္ေပါ့။ ဒီ theory အရလူေတြဟာ human nature အရကို အလုပ္ လုပ္ခ်င္စိတ္ရိွတယ္၊ ကိုယ္လုပ္ရတဲ့အလုပ္ေပၚမွာလဲ တာ၀န္ယူခ်င္စိတ္ ရွိတယ္၊ အထက္လူၾကီးကတာ၀န္ေပး ရင္လဲ ေၾကၿပြန္ေအာင္ ထမ္းေဆာင္တယ္၊ အလုပ္လုပ္ရမွာကို လဲ လူ့ဘ၀ရဲ့ natural activity လို့လက္ခံထားတယ္လုိ့ဆိုပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဒီလိုလူေတြကို manage လုပ္တဲ့အခါမွာ တင္းက်ပ္တဲ့ စည္းမ်ဥ္း ေတြေပးမဲ့အစား သူတို့မွာရွိတဲ့ အလုပ္လုပ္္ိခ်င္စိတ္ကို မွန္ကန္တဲ့လမ္းေၾကာင္းေပၚ ေရာင္ေအာင္တြန္းအားေပးဖို့က အေရးၾကီးတယ္လို့ဆိုပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ မွန္ကန္တဲ့လမ္းေၾကာင္းဆိုတာက organization က ရည္ရြယ္ထားတဲ့ organizational goal ေပါ့။

ဥပမာ အေနနဲ့- အေရာင္းၿမွင့္တင္ေရး project တစ္ခုကိုလုပ္မယ္ဆိုပါစို့။ Theory Y nature ရိွတဲ့လူေတြကို အုပ္ခ်ဳပ္ရတဲ့ manager တစ္ေယာက္အေနနဲ့ ၀န္ထမ္းေတြ ဆီက အၾကံေတြေတာင္းမယ္ ၊idea ေတြေတာင္းမယ္ ၊ ဒီ project ကိုေအာင္ၿမင္ေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္ၾကမလဲ ဆိုတဲ့ plan ခ်တဲ့ေနရာမွာ ၀န္ထမ္းေတြကိုပါ ပါ၀င္ခိုင္းမယ္၊ စသည္ၿဖင့္ ဒီလိုနည္းလမ္းေတြနဲ့ ကိုယ္ရည္မွန္းထားတဲ့ အလုပ္ကိုေအာင္ၿမင္ေအာင္လုပ္ရမွာပါ။

Theory X style ရိွတဲ့ လူေတြကို အုပ္ခ်ဳပ္ရတဲ့ အခါမွာေတာ့ ၀န္ထမ္းေတြကို ဒီလို project အေကာင္အထည္ေဖာ္ခ်င္လို့ အၾကံေလးေပးၾကပါ ဆိုၿပီး တာ၀န္ေပးလိုက္လို့မရနိဳင္ေတာ့ပါဘူး။

Manager ကုိယ္တုိင္က တိက်တဲ့ plan ကိုခ်ေပးရပါမယ္ ဒါ့အၿပင္ ၀န္ထမ္းေတြကို ဘယ္သူက ဘာ၀န္  ယူရမယ္ဆိုတဲ့  အေသးစိတ္ (detail ) တာ၀န္ေတြကိုပါ သတ္မွတ္ေပးရပါမယ္။ အဲဒီ တာ၀န္ေတြ မေက်ရင္လဲ ဘယ္လုိ အၿပစ္ဒါဏ္ (punishment ) ေတြေပးမယ္ဆိုတာကိုပါ တစ္ခါထဲေၿပာရမယ္ ၊ ၿပီးရင္လဲ တိတိက်က် လုပ္မလုပ္ ဆိုတာကို ေစာင့္ၾကည့္ရပါမယ္။

အဲဒီေတာ့ အဓိက အေရးၾကီးတဲ့အခ်က္ကေတာ့ Manager (သို့) အလုပ္တစ္ခုကို စီမံအုပ္ခ်ဳပ္ရတဲ့ လူေနနဲ့ ကိုယ့္လက္ေအာက္က၀န္ထမ္းေတြဟာ Theory X style ရွိတဲ့ လူေတြလား ဒါမွမဟုတ္ Theory Y style  ရွိတဲ့လူေတြလားဆိုတာ ေသေသခ်ာခ်ာသိထားဖုိ့ လုိအပ္ပါတယ္၊ အဲဒါမွ ကုိယ္ရည္မွန္းထားတဲ့ organizational goal ေရာက္ေအာင္ သင့္ေတာ္တဲ့ management style ကုိ သံုးၿပီးအုပ္ခ်ဳပ္နိဳင္မွာပါ။

]]> http://edu-junction.org/economics/2009/06/12/theory-x-theory-y/feed/ 0 Scarcity, Choice and Opportunity Cost http://edu-junction.org/economics/2009/06/09/scarcity-choice-and-opportunity-cost/ http://edu-junction.org/economics/2009/06/09/scarcity-choice-and-opportunity-cost/#comments Tue, 09 Jun 2009 04:57:11 +0000 zuzue http://edu-junction.org/economics/?p=6 Economy မွာ အကန္႔အသတ္နဲ႔ ရွိတဲ႔ ရွားပါးသံယံဇာတ အရင္းအၿမစ္ေတြ ( limited Scarce Resources) ေတြကို အေကာင္းဆုံး အက်ဳိးအၿမတ္ရေအာင္ ဘယ္လိုခြဲေဝအသုံးၿပဳရမယ္ဆိုတာကို ပထမဦးစြာေလ႔လာၾကည္႔ရေအာင္။
အေၿခခံအရင္းအၿမစ္ေတြကေတာ႔ အၾကမ္းအားၿဖင္႔ Physical Resources ေတြပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။ Economy မွာ အဲဒီ Physical Resources ေတြက အကန္႔အသတ္နဲ႔ သာ ရရွိနိုင္တာပါ. Limited Resources လို႔ ဆိုရာမွာ ေၿမယာ (Land)  ၊ လုပ္သား (Labour)၊ အရင္းအနွီး(Capital) နဲ႔ လုပ္ငန္းေပၚမူတည္တဲ႔ တၿခားအခ်က္အလက္ (Other Factors) ေတြ ၿဖစ္နိုင္ပါတယ္။

ဥပမာ – လယ္သမားတစ္ေယာက္က စပါးနဲ႔ ဂ်ဴံကို  စိုက္မယ္ဆိုပါေတာ႔။ ဒါေပမယ္႔ သူ႔မွာ ေၿမယာက အကန္႔အသတ္နဲ႔ သာရွိတာမို႔ ေၿမယာက Limited Resources ၿဖစ္ၿပီး တစ္ခုကိုေရြးဖို႔ တစ္ခုကို စြန္႔လႊတ္ရပါမယ္။ အဲလို ေရြးခ်ယ္ဖို႔ ဆုံးၿဖတ္ရာမွာ တစ္ခုရဲ ႔စြန္႔လႊတ္လိုက္ရတဲ႔ ပမာဏကို ေရြးခ်ယ္မယ္႔ တစ္ခုရဲ ႔ အၿမတ္က သာလြန္ေနမွ ေရြးခ်ယ္ဖို႔ သင္႔ပါတယ္။ အဲဒီ စြန္႔လႊတ္လိုက္ရမယ္႔ (Profit forgone) ကို Opportunity Cost လို႔ ေခၚပါတယ္။
Opportunity Cost နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဆက္ၾကည္႔ရေအာင္ေနာ္။

ေရွ႔က ဥပမာနဲ႔ ဆက္ေၿပာၾကရေအာင္။ စပါးကို တိုးစိုက္ရင္ ဂ်ဴံကို ေလ်ာ႔စိုက္ရမယ္။ တစ္ခုတိုးရင္ တစ္ခုက ေလ်ာ႔ရမယ္။ စပါးပဲ စိုက္မယ္ဆိုရင္ ၄ တန္ ထြက္နိုင္မယ္ဆိုၾကပါစို႔။  ၃ တန္ကိုေလ်ာ႔ခ်လိုက္မယ္ဆိုရင္ ဂ်ဴံကို ၃.၈ တန္အထိ တိုးၿပီး စိုက္ပ်ဳိးနိုင္မယ္။ ဒါဆိုရင္ ဂ်ဴံ ၃.၈ တန္ကိုရဖို႔အတြက္ Opportunity Cost က စပါး ၁ တန္ ၿဖစ္ပါတယ္။ (သုိ႔မဟုတ္) စပါး ၁ တန္အတြက္ Opportunity Cost က ဂ်ဴံ ၃.၈ တန္နဲ႔ ညီမွ်ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ လုပ္ငန္းေတြ အေနနဲ႔  Choice ဘယ္လိုလုပ္ၾကမလဲ။ ေရွ႔က ေၿပာခဲ႔သလိုပါပဲ. အၿမတ္နွစ္ခုယွဥ္ၾကည္႔လိုက္ရင္ သာေနတာကို ေရြးခ်ယ္လို႔ Real Profit ကို ရရွိနိုင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ Decision Making က မွန္ကန္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ Opportunity Cost ကုိ ထည္႔သြင္းစဥ္းစားၿပီး Profit ၂ ခု ကို နိႈင္းယွဥ္ၿပီး မ်ားတာကို ေရြးခ်ယ္ရပါမယ္။ သေဘာကေတာ႔ (Profit – Opportunity Cost) ကို နႈိင္းယွဥ္ရမွာပါ။

လုပ္ငန္းေတြအေနနဲ႔ မဟုတ္ပဲ Economy တစ္ခုလုံးမွာလည္း သယံဇာတအရင္းအၿမစ္ရွားပါးမႈ႔ (Scarce Rescources) ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အေကာင္းဆုံး အသုံးၿပဳနိုင္ဖို႔နဲ႔ အေကာင္းဆုံးရလဒ္ေတြ ရရွိနိုင္ဖို႔ ဆုံးၿဖတ္ၾကရပါတယ္။ အဲဒီလိုဆုံးၿဖတ္ၾကရမွာ Economy မွာဆိုရင္ေတာ႔ Growth အေနနဲ႔ပဲ ၾကည္႔ၾကရပါမယ္။ လက္ရွိစားသုံးနိုင္မႈ႔ (Current Consumption)  ထက္ အနာဂတ္လိုအပ္ခ်က္ (Future Needs) အတြက္ ဘယ္ေလာက္ အေထာက္အကူၿဖစ္ေစနိုင္သလဲဆိုတဲ႔ Growth ကို စဥ္းစားရပါမယ္။ (ဥပမာ- လက္ရွိမွာ ပိုမိုစားသုံးလိုက္တဲ႔အခါ အနာဂတ္ရင္းနွီးၿမဳပ္နွံမႈ႔ နည္းသြားလိမ္႔မယ္။ လက္ရွိမွာ ေလ်ာ႔စားသုံးလိုက္ရင္ ေနာင္တစ္ခ်ိန္ရင္းနွီးၿမဳပ္နွံမႈ႔အတြက္ စုေဆာင္းမႈ႔ၿပဳလုပ္နိုင္မွာ ၿဖစ္တယ္)။  လူမႈ႔အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုလုံးရဲ ႔ ေရြးခ်ယ္မႈ႔အေပၚမူတည္ၿပီး Economy မွာဘယ္ေလာက္ တိုးတက္မႈ႔ (Growth) ၿမန္သလဲဆိုတဲ႔ သက္ေရာက္မႈ႔ရွိမွာပါ။

]]> http://edu-junction.org/economics/2009/06/09/scarcity-choice-and-opportunity-cost/feed/ 2